poniedziałek, 23 listopada 2020

Mierzeja Kurońska (część po stronie Rosji/Obwód Kaliningradzki) - frywolność, fantazja i bezwzlęgdność Natury.

 "Morze jest potężnym duchem, pogrążonym w wiecznym lamencie, przepełnionym nie dającym się ukoić smutkiem, obecnym w nim na wieczność. Nigdy nie uda nam się przebić powłoki jego tajemnicy, możemy jedynie krążyć, oczarowani i ogarnięci bojaźnią, po jej skraju". 
Lucy Maud Montgomery 

 

Mierzeja Kurońska (ros.Куршская коса, lit.Kuršių nerija, niem.Kurische Nehrung, łot.Kuršu kāpas) to półwysep wąziutkiego paska ziemi ciągnący się od Cieśniny Kłajpedzkiej (północ, Litwa) po Zielenogradsk  (południe, Rosja/Obwód Kaliningradzki), który oddziela Morze Bałtyckie od Zatoki Kurońskiej. Długość mierzei wynosi 98 km z czego 52 km należy do terytorium Litwy a 46 km do Rosji. Podział mierzei miał miejsce  w 1999 roku  po rozpadzie Związku Radzieckiego i odzyskaniu niepodległości przez Litwę. 


Zalew Kuroński, Cieśnina Kurońska (ten wąziutki przesmyk między niebem i morzem) i na lewo początek Mierzei Kurońskiej, Litwa

 Tutaj  zaczyna się Mierzeja Kurońska (część południowa). Zielenogradsk, Rosja Obwód Kaliningradzki

Plan Mierzei Kurońskiej po stronie Rosji (Obwód Kaliningradzki)
Mierzeja Kurońska jest niezwykle ciekawym miejscem na mapie Europy i także świata. Ze względu na swą wyjątkowość cały obszar mierzei po stronie Rosji i Litwy został w  2000 roku wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

wtorek, 17 listopada 2020

Tomar w Portugalii - templariusze, Umberto Eco, piękno i tajemnice.

"(...) jest użyteczne i stosowne nie ukrywać darów złożonych Bogu, lecz przeciwnie, wychwalać je.
- Skoro, ojcze wielebny, uznajesz, że Pan w ten właśnie sposób winien być wielbiony, to opactwo osiągnęło największą doskonałość w głoszeniu Jego chwały".
"Imię Róży" Umberto Eco

Zapożyczyłam cytat z mojej ulubionej książki Umberta Eco "Imię Róży", który idealnie pasuje do Convento de Cristo ( Klasztor Zakonu Chrystusa) w Tomar w Portugalii, gdzie wyrafinowane piękno budowli jest odzwierciedleniem ludzkiego talentu zaprzęgniętego na potrzeby architektury i ... pomnażania ziemskich dóbr. Choć Umberto Eco fabułę książki umieścił  we Włoszech to inspiracją do napisania kryminału osadzonego w średniowieczu była m.in. dawna siedziba templariuszy w Tomar.
Południowy portal drzwi wejściowych do kościoła  Chrystusa Pana w Tomar, Portugalia

Tomar jest wyjątkowy! Wiem, że bywam powtarzalna w zachwycie nad dziwami świata, ale główna siedziba templariuszy w Portugalii, mimo upływu wielu lat, robi nadal niesamowite wrażenie. A gdy do tego doda się  legendy mówiące o ukrytych skarbach templariuszy, które gdzieś spoczywają w podziemiach Zakonu  Chrystusa, to chyba mój zachwyt jest uzasadniony. Tomar to także wizytówka niepowtarzalnego ulubionego stylu portugalskiego króla Manuela I Szczęśliwego, nazwanego od jego imienia - stylem manuelińskim.

niedziela, 19 kwietnia 2020

Bazylika Grobu Pańskiego / Zmartwychwstania w Jerozolimie - rozżarzony tygiel historii, religii, sporów...

"Nic tak bardzo nie dzieli ludzi jak religia, chęć władzy i posiadania pieniędzy"

Bazylika Grobu Pańskiego nazywana  przez katolików i Bazylika Zmartwychwstania Pańskiego funkcjonująca u wyznawców chrześcijaństwa wschodniego jest to ta sama świątynia  a właściwie kompleks klasztorów, świątyń, kaplic, stacji drogi krzyżowej...
Jest to wyjątkowa świątynia, jedyna taka na świecie i jedyna, która tak rozgrzewa emocje świata chrześcijańskiego, a na przestrzeni wieków chyba wszystkich władców mających coś wspólnego z  Jerozolimą.
Tutaj jak w soczewce skupia się historia trzech monoteistycznych religii a także wyrugowania chrześcijan z tego miejsca. Bez kalendarium historycznego nie da się opisać Bazyliki Grobu Pańskiego.
Trzeba sięgnąć aż do początków naszej ery, do chwili śmierci Jezusa Chrystusa na Krzyżu, bo w tamtym momencie historia świata otworzyła nową księgę.
Kopuły Bazyliki Grobu Pańskiego, dzwonnica i fragment portyku nad głównym wejściem, zdj. Piotr Łozowik , portal Cerkiew.pl
Dzielnica chrześcijańska w Jerozolimie i wzgórze Gerab gdzie znajduje się Bazylika Grobu Pańskiego  z szarą kopułą Anastatis (gr. "Zmartwychwstanie"). Zdjęcie Piotr Łozowik portal i strona FB cerkiew.pl . Dziękuję bardzo za pozwolenie udostępnienia mi zdjęć.

Stare Miasto Jerozolimy widziane z Góry Oliwnej - złota kopuła Meczetu na Skale ,w tle widoczne dwie szare kopuły Bazyliki Grobu Pańskiego.
Tu gdzie teraz znajduje się Bazylika było wyrobisko kamieniołomu na wzgórzu Gareb. Eksploatować kamień zaprzestano w I wieku przed narodzinami Chrystusa. Wokół kamieniołomu powstał ogród, którego właścicielem był Józef z Arymatei, a w wysokich ścianach skalnych kuto grobowce. Wówczas ten teren znajdował się na granicy murów Jerozolimy. Za czasów panowania Kaliguli, herod Agryppa I wnuk Heroda Wielkiego ( to ten, który zabił pierwszego z apostołów Jezusa)   obwarował miasto trzema murami i wyrobisko znalazło się w jego granicach.

niedziela, 12 kwietnia 2020

Via Dolorosa, Golgota i Bazylika Grobu Pańskiego w Jerozolimie

"Krzyż wbity na Golgocie tego nie wybawi, kto sam na sercu swoim krzyża nie wystawi".
Adam Mickiewicz

Jerozolima... bardzo trudno jest to miasto opisać. Bo jak można ująć w słowa historię wielu wieków, wiarę, dogmaty trzech wielkich monoteistycznych religii? - to jest po prostu karkołomne zadanie, ale jest także wyzwaniem dla tych wszystkich, którzy chcą się podzielić wrażeniami z pobytu w "Mieście Pokoju", gdzie na przestrzeni wieków pokój był w tym mieście rzadkim gościem. To miasto było oblegane ponad 50 razy.
Nawet nazwa miasta na przestrzeni lat była zmieniana kilkanaście razy. Jeruszalaim, Salem,  (w Biblii) - co oznacza jako "całe", "nienaruszone", "pozostawione w pokoju". Hebrajska nazwa miasta to Moria/Syjon,  ("wybrana przez Jahwe"). Przed przybyciem Żydów do Ziemi Obiecanej miasto nazywało się Jebus, a w poezji żydowskiej Ariel (Lew Boży). Za czasów rzymskich Jerozolima nazywała się Aelia Capitolina (Wzgórze Kapitolińskie Aeliusa). Aelius to nazwisko rodowe cesarza Hadriana, a Capitolina nawiązuje do świątyni Jowisza zbudowanej na Wzgórzu Świątynnym (o Wzgórzu Świątynnym napisałam   tutaj i  tutaj ). Arabowie w VII wieku nazwali miasto Al-Quds  (Szlachetne Święte Miejsce) a także w poezji arabskiej występuje jako Bayt ul-Maqdis (Dom Świętości) i al-Balat (Pałac)
Dla chrześcijan, Żydów i muzułmanów Jerozolima jest początkiem, jest swoistym kodem genetycznym. To tu znajduje się centralny punkt, wokół którego koncentrują się dzieje świata począwszy od ukrytej czaszki Adama pod skałą Golgoty aż po zapowiedź Sądu Ostatecznego w Dolinie Jozafata.
Dolna Cedronu i dolina Jozafata - tu ma się obyć Sąd Ostateczny, widok na Starą Jerozolimę i Wzgórze Świątynne
Kaplica Czaszki Adama  pod Golgotą, Tutaj wszystko się zaczęło...
Najdroższy żydowski cmentarz na świecie znajduje się w Dolinie Cedronu. Cena miejsca to kilkanaście tysięcy dolarów. Ciała zmarłych układane są stopami w kierunku Złotej Bramy. "I oto w owych dniach i w owym czasie, gdy odmienię losy jeńców Judy i Jeruzalem, zgromadzę na Dolinę Joszafat, i tam sąd nad nimi odbędę w sprawie mojego ludu i dziedzictwa mego Izraela, które wśród narodów rozproszyli, a podzielili moją ziemie". (JI4, 1-2)
Brama Mesjasza/Złota/Piękna. Przez Arabów nazywana jest Bramą Wieczną, a przez Żydów Bramą Miłosierdzia. Północny łuk nazywany jest Łukiem Żalu, południowy Łukiem Miłosierdzia Mur otaczający Starą Jerozolimę posiada 8 bram, w tym siedem otwartych.. W czasach biblijnych ze wzgórza Moria przez Złotą Bramę i Dolinę Cedronu szli kapłani na szczyt Góry Oliwnej, gdzie składali w przebłagalnej ofierze czerwoną krowę. Według tradycji z VII wieku tą bramą wjechał do Jerozolimy przed męką Jezus, witany przez tłumy ludzi, którzy rzucali pod Jego stopy gałązki palmowe. Brama została zamurowana w 1530 roku , kiedy to muzułmanie zabronili niewiernym wstępu na Wzgórze Świątynne. Według tradycji żydowskiej tą bramą wjechać Mesjasz, który z najstarszego cmentarza żydowskiego na Górze Oliwnej i Doliny Cedronu poprowadzi w dniu ostatecznym zmartwychwstałych do Świętego Miasta. Według tradycji chrześcijańskiej Chrystus powtórnie wjedzie tą bramą do Jerozolimy. Muzułmanie wierzą, że tutaj będzie miał miejsce Sąd Ostateczny gdzie na wadze będą ważone dobre i złe uczynki.

Jerozolima to ciągle żywe kalendarium, trudno znaleźć  na świecie tak bardzo tętniące historią i religią miasto.

środa, 1 kwietnia 2020

Klasztor Arkadia na Krecie - krwawe serce patriotyzmu Kreteńczyków.


"Dulce et decorum est pro patria mori". (łac.)
"Słodko i zaszczytnie jest umrzeć za ojczyznę".
Horacy


Kreta pod wieloma względami jest wyjątkową wyspą.
Tutaj swój początek bierze najwcześniejsza europejska cywilizacja, wielowiekowa kultura religijna greckiego prawosławia, mitologia Greków, tutaj narodził się Zeus, którym opiekowali się mieszkańcy wyspy. Jeżeli tu narodziła się mitologia, to oznacza, że Kreta należy do wyróżnionej ziemi, a mieszkańcy tej krainy mogą czuć się wybrańcami.  Kreteńczycy mają zapisaną w genach niezależność, wolność i prawo do samostanowienia, posiadają własny dialekt, tradycje, kulturę, stroje... W pierwszej kolejności czują się Kreteńczykami a dopiero później Grekami. Taka miłość do Krety jest spuścizną wielu pokoleń, które tworzyły historię tej wyjątkowej wyspy.
Na wyspie rządzili Minojczycy, Rzymianie, Saraceni, Imperium Bizantyjskie, Wenecjanie, Egipcjanie, przez ponad dwa stulecia Turcy, Niemcy podczas II wojny światowej... Przez 462 lata Kreta przynależała do Imperium Rzymskiego, 428 lat do imperium wschodnio-rzymskiego, 134 lata była pod panowaniem arabskim, 249 lat należała do Bizancjum, przez 459 lat rządzili tu Wenecjanie, , 155 lat rządzili Turcy, 26 lat panowania egipskiego,, potem ponownie 55 lat panowania tureckiego i 15 lat autonomii, ale pod tureckim zwierzchnictwem, przez 4 lata rządzili tu Niemcy
Każdy z tych najeźdźców pozostawił po sobie liczne ślady, a najważniejszym z nich jest uformowanie się mocnej osobowości wyspiarzy, zahartowanej niekończącymi się walkami o niepodległość.
Takim symbolem wielkiego patriotyzmu Kreteńczyków jest monaster Arkadia ( gr. Μονή Αρκαδίου), w pobliżu Retimno, na północnym wybrzeżu Krety, który stał się narodową świątynią
Monaster Arkadia najpiękniejszy przykład architektury weneckiej na Krecie, Grecja
Monaster Arkadia jest najbardziej czczonym miejscem na wyspie.
Wśród ciszy i spokoju emanującego z monasteru i jego idyllicznego położenia wśród wzgórz Psiloritis na wysokości 500 m, trudno jest sobie wyobrazić tragiczne wydarzenia, które rozegrały się  tu w 1866 roku, kiedy to powstańcy i obrońcy klasztoru zginęli ratując swój honor i broniąc wolności i niepodległości Krety

niedziela, 22 marca 2020

Wyspy Książęce - gdy więzienie staje się luksusowym miejscem odpoczynku stambulczyków.

"Mimo to niewola pozostaje niewolą, niezależnie od tego, jak ładne jest więzienie"
Colleen Houck

Wyspy Książęce to archipelag 10 niewielkich wysp na Morzu Marmara  w Zatoce Stambulskiej 20 km na południowy wschód od Stambułu. Dziesiąta wyspa jest oderwaną rafą Vordon, która oddzieliła się w wyniku trzęsienia ziemi. Obecnie tylko cztery wyspy są zamieszkane z czego najwększa jest Büyük Adler co oznacza dosłownie "wielką wyspę". Na wyspy można dostać się promem kursującym z części azjatyckiej i europejskiej Stambułu. Rejs trwa ok 1, 5 godziny a cena to koszt biletu komunikacji miejskiej. Oczywiście organizowane są także indywidualne przejazdy na wyspy w ramach wycieczek bo Bosforze i morzu Marmara.  Skorzystałam z kursu w ramach transportu miejskiego ponieważ było tanio, a rejs ni przypominała startu rakiety, można było spokojnie podziwiać uroki obu stron Stambułu.


Przystań promowana skąd wypływają promy m.in. na Wyspy Książęce.

poniedziałek, 2 marca 2020

Porcelanowe miasto - z wizytą w Miśni w Niemczech.

"Lecz jakże kruche bywa szczęście
W nietrwałym świecie z porcelany"
Jacek Cygan 

Miśnia ( niem. Meißen) to urocze miasto w Saksonii w Niemczech. Położone jest nad Łabą na północnym przedgórzu Rudaw. Malownicze usytuowanie miasta tworzy ciekawą kompozycję architektury i przyrody.
Miśnia i odznaczająca się na tle czerwonych dachów Starówki biała wieża Frauenkirche - kościoła NMP  z porcelanowym carillonem. 
Z okazji tysiąclecia Miśni, w 1929 na wieży kościoła NMP zamontowano carillon składający się z 37 porcelanowych dzwonków, które sześć razy dzienne wygrywają melodie pieśni religijnych.

Miśnia na mapie Niemiec
Miśnia została założona w 928/929 roku przez króla Henryka I, zaś pierwsze wzmianki o osadzie pochodzą z 968 roku. Miśnia stała się stolicą Marchii Miśnieńskiej i jest uważana za kolebkę Saksonii.

środa, 15 stycznia 2020

Durrës w Albanii - kurort o ciekawym curriculum vitae.

"Historia bowiem z zakrytą twarzą
 W masce pokrytej mchem i lichenami
 Zamyka niby zużyte wachlarze
 Pokolenie za pokoleniem"
Jarosław Iwaszkiewicz

Durrës należy do grona jednych z najstarszych miast Albanii. Miastem opiekuje się Fortuna i Fatum i taki duet wprawia w ruch huśtawkę dobra i zła, dobrobytu i upadku, tego wszystkiego co może zaoferować światu człowiek i czasami złośliwa Natura.
Zostało założone w 625 r. pn.e. przez osadników greckich z Korfu i Koryntu. i nazwane Epidamnos, w 220 roku p.n.e. Rzymianie nazwali portowe miasto Dyrrachium, Wenecjanie zaś w 1392 miasto nazwali Durazzo.
Widok na Zatokę Durres i część hotelową Durres
Zatoka Durres w Durres, Albania
Rycina z 1573 roku przedstawiająca Durrës,
Durrës położone jest nad Adriatykiem w malowniczym zakolu Zatoki Durrës. Miasto można podzielić na trzy części - zagłębie hotelowe, właściwą aglomerację i port.

środa, 25 grudnia 2019

Gori w Gruzji - miasto królów, wojowników, buntowników i... Stalina

"Rozkwitaj, moja Gruzjo!
  Niech pokój panuje w kraju!
  A wy, przyjaciele, nauką
  Rozsławcie swoją Ojczyznę!"
"Poranek"
Soselo
(Iosif/Józef  Stalin)

Gori (gruz. გორი) w Gruzji - miasto to budzi wiele emocji, przywołuje ciekawe i jednocześnie krwawe daty historii. Trudno jest także pominąć postać tyrana XX wieku - Józefa Stalina, który tutaj się urodził.
Wewnętrzna Kartlia jest przeplatanką walk dobra i zła, które to toczą bój o miasto do dnia dzisiejszego. Trudno jest także snując opowieść o Gruzji pominąć egzaltowanej natury Gruzinów, ich temperamentu, dumy z niezależności i walki o wolność.
Tak szerokie spektrum  czyni z Gori niebanalne miasto!
Gori, twierdza na "Złotej Górze" i pomnik Gruzińskich Wojowników, Gruzja
Gori na mapie Gruzji.
Gori z racji swojego położenia na strategicznym szlaku Wschód-Zachód jest miastem szarpanym przez konflikty międzynarodowe, etniczne czy też wpływy ekonomiczne aż do dnia dzisiejszego.
Niezmiernie trudno jest zliczyć kto panował, rządził w tym mieście na przestrzeni wielu wieków, bo ślady osadnictwa na terenie miasta sięgają czasów epoki brązu.

czwartek, 7 listopada 2019

Meryemana w Turcji - tam gdzie spędziła jesień życia Matka Boża.

"Która perły masz od królów, złoto od rycerzy,
W którą wierzy nawet taki, który w nic nie wierzy"
Jan Lechoń

Turcja jest prawdziwym Sezamem skarbów historii i ma takie miejsca na swej mapie, gdzie dzieje świata przeplatają się z religią, legendami i zachwytem historyków, biblistów, archeologów i turystów.
Takim miejscem są okolice miasta Selçuk, gdzie znajduje się miejsce pochówku św. Jana Ewangelisty, słynny Efez, grota Siedmiu Braci Śpiących i Dom Maryi Dziewicy w Meryemana (tur. Maria Dziewica). Wszystkie te miejsca są oddalone od siebie kilka kilometrów.
Efez nieopodal
Selçuk
Grota Siedmiu Braci Śpiących.

Pomnik Matki Bożej nieopodal Meryemana.
Selçuk, ruiny świątyni Artemidy i bizantyńska twierdza na wzgórzu Ayasuluk.
Trudno jest opisać  wszystkie te miejsca jednocześnie ponieważ jest tu tyle ciekawostek, dat, historii, zabytków, że powstałaby z tego wielka księga a nie post na potrzeby mojego bloga.
Pominę w tej opowieści wizytę w Efezie i Grocie Siedmiu Braci Śpiących, zostawiam ją na inny raz.